Kopytnik pospolity00:04:32

Czas najwyższy powrócić do prezentacji kolejnych gatunków roślin, czyli podopiecznych rzymskiej bogini Flory. Flora to także ogół gatunków roślin występujących na danym obszarze. Startujemy z Jaworzna, ale będziemy się włóczyć tu i ówdzie a głównie ówdzie, nie tylko po Jaworznie. Świat jest wielki. Chodźcie za mną.

W dwudziestym szóstym epizodzie tego cyklu poznamy kopytnika pospolitego Asarum europaeum z rodziny kokornakowatych Aristolochiaceae. To gatunek bardzo pospolity przede wszystkim w południowej części naszego kraju. Uwielbia cieniste lasy, gdzie spełnia się w roli rośliny okrywowej. Bohatera tego filmu uwieczniłem w lesie w Radziszowie na terenie gminy Skawina. To była dąbrowa przy ulicy Lipowej. Widzieliśmy się wiosną 16 kwietnia 2023 roku oraz jesienią 2 listopada 2023 roku.

Sesja wiosenna to dobry moment na obejrzenie młodych roślin. Najważniejszą cechą gatunku są pokładające się pędy, które w tym wypadku są ukryte pod warstwą opadłych liści okolicznych drzew. Warto zauważyć, że liście naszego bohatera są w zarysie nerkowate. Są one wyraźnie owłosione oraz wycięte na szczycie. Już po tych cechach nie sposób tego gatunku pomylić z jakimkolwiek innym mieszkańcem dna lasu.

Kwitnienie kopytnika trwa od marca do maja. Brązowe kwiaty naszego bohatera skrywają się pod liśćmi. Czasami są po prostu zagrzebane w ściółce. Nie muszą rzucać się w oczy, bo docelowa grupa zapylaczy i tak je znajdzie. O tym, jak są one skuteczne, świadczą obficie zawiązujące się owoce z licznymi nasionami. Te są roznoszone przez mrówki, którym za wykonaną usługę roślina płaci smakowitym elajosomem.

Jeśli jest po temu okazja, warto obejrzeć takie kwiaty dokładniej. Są one mięsiste. Lokują się w kątach liści. Posiadają trzy zrosłe u dołu działki okwiatu. Są one zielonkawe z wierzchu, brązowawe od wewnątrz. Cała korona jest zrośnięta w krótką rurkę. Wewnątrz znajduje się dwanaście wolnych pręcików zgrupowanych w dwa okółki. Zewnętrzne są mniejsze. Centrum zajmuje gruby słupek. Ma dolną sześciokomorową zalążnię oraz sześciodzielne ciemnopurpurowe znamię.

Na tle okazów sfilmowanych jesienią warto wspomnieć, że dawno temu była to roślina lecznicza o szerokim zastosowaniu. Obecnie po ustaleniu, że jest trująca zdecydowanie, odradzam samodzielne korzystanie z osobiście pozyskanego surowca. W tej sytuacji nie wspomnę również o leczonych nim niegdyś chorobach, aby nie wodzić na pokuszenie. Co najwyżej powinno się stosować gotowe standaryzowane preparaty najlepiej po konsultacji z lekarzem. Obecnie jedynym zalecanym sposobem wykorzystania tego gatunku jest wprowadzanie go do cienistych naturalistycznych ogrodów jako rośliny okrywowej tam, gdzie trawnik, jest bez szans.

Piotr Grzegorzek


Materiał pochodzi ze strony https://www.jaw.pl
#jaworzno #jawpl #flora_stories