Pierwsza Pieśń nad pieśniami (3/8)00:41:16

zwiń opis video pokaż opis video
Czarna jestem, lecz piękna, córki jerozolimskie, jak namioty Kedaru, jak zasłony Salomona
Słowo czarna w tym wyrażeniu raczej nie odnosi się do koloru skóry, lecz w przenośni oznacza, że Przyjaciółka straciła swój naturalny blask/piękno wskutek grzechu. Co nie zmienia faktu, że wciąż pozostaje piękna z powodu podobieństwa do Oblubieńca. Zatem rozważanie własnej nędzy nigdy nie powinno być oderwane od rozważania źródła naszego piękna. Orygenes w swoim komentarzu poświęca trzynaście stron tym kilku słowom, odnosząc tę sytuację do sakramentu chrztu.
Uzasadnienie tej interpretacji można znaleźć w porównaniu do namiotów Kedaru. Otóż szczep Kedaru pochodzi od jednego z synów Izmaela; jest szczepem wędrownym, mieszkającym z dala od Jerozolimy, a więc z dala od Przymierza, gdyż Izmael, choć jest synem Abrahama, nie należy do Przymierza. Szczep Kedaru jest symbolem szczepu oddalonego od Boga. Mieszka w namiotach ze skóry czarnych kóz, stąd porównanie do nich. W Psalmie 120 jest mowa o namiotach Kedaru, które są synonimem warg kłamliwych i podstępnego języka. Namioty Kedaru są więc obrazem ohydy grzechu. Są one przeciwstawione zasłonom Salomona, które kojarzą się z zasłoną świątynną oddzielającą Najświętsze Miejsce od wnętrza świątyni (odsyłam do naszego opisu Namiotu Spotkania: Wj 26). Wnętrze świątyni odzwierciedla niebiańskie piękno, stąd łatwa interpretacja: im bardziej oddalam się od Boga przez grzech, tym bardziej jestem brzydki, im bliżej będę się do Niego zbliżał, tym bardziej będę piękny. Dojdę do samej zasłony świątynnej, która jest położona najbliżej Bożej obecności.

Taka symbolika będzie się przewijała przez wszystkie pieśni: Oblubieniec będzie opisywany poprzez porównania do świątyni Jerozolimskiej, natomiast Przyjaciółka będzie porównywana do wiosennego piękna Ziemi Obiecanej.

Nie patrzcie na mnie, że jestem czarna, że mnie spaliło słońce.
W tym miejscu słońce jest symbolem grzechu; później Oblubieniec będzie dawał cień Przyjaciółce dla ochrony. Tutaj najważniejsze jest przyznanie się Przyjaciółki do grzechu.

Synowie mej matki rozgniewali się na mnie, postawili mnie na straży winnic, a ja mej własnej winnicy nie ustrzegłam.
O jakie winnice jest tutaj mowa? Otóż jako zasada ogólna w Biblii, kiedy dane słowo występuje w liczbie mnogiej, ma ono odcień negatywny, a kiedy występuje w liczbie pojedynczej ma odcień pozytywny. Na przykład słowo bożki ma odcień negatywny, słowo Bóg ma odcień pozytywny. Tutaj własna winnica w liczbie pojedynczej jest zestawiona z winnicami w liczbie mnogiej. Winnica jest symbolem Izraela, odsyłam do rozdziału Księgi Izajasza na ten temat. Winnice w liczbie mnogiej odnoszą się do Babilonu, który jest położony na północ od Izraela, a niegdyś należał do Chaldei, czyli do ziemi, gdzie przebywał Abraham przed powołaniem przez Boga. Dlatego synowie mej matki odnoszą się tutaj do Chaldejczyków i do sytuacji wygnania przez Nabuchodonozora do Babilonu.

O ty, którego miłuje dusza moja, wskaż mi, gdzie pasiesz swe stada, gdzie dajesz im spocząć w południe, abym się nie błąkała wśród stad twych towarzyszy.
Mamy tutaj piękną deklarację miłości ze strony Przyjaciółki (ty, którego miłuje dusza moja). Do tej pory rozmawialiśmy o królu; teraz mamy słowa pełne intymnej czułości. Mamy też postać dobrego pasterza, który pasie swe stada - ten obraz odnajdziemy w Ewangelii świętego Jana (J 10).
Wspomniana godzina południowa jest symbolem godziny pełnego objawienia, ponieważ w południe nie ma cienia. Przyjaciółka pragnie pełnego poznania Oblubieńca, bez cieni.

Jeśli nie wiesz, o najpiękniejsza z niewiast, pójdź za śladami trzody i paś koźlęta twe przy szałasach pasterzy.
Ten werset został przypisany chórowi przez tłumacza. Natomiast przypisanie poszczególnych wersetów do Oblubieńca, Przyjaciółki lub chóru jest domysłem tłumacza - w oryginale nie ma takich podziałów, więc te przypisania mogą być zawodne. W tym miejscu na przykład bardziej właściwe byłoby przypisanie tych słów do Oblubieńca, skoro on zawsze rozpoczyna swoje przemowy od wyznawania miłości do Przyjaciółki, od podkreślania jej piękna i jej ceny w jego oczach, nawet jeśli przed chwilą usłyszeliśmy, że Przyjaciółka jest czarna od brudu.
Kiedy Bóg patrzy na nas, widzi Swój Obraz, nawet jeśli straciliśmy podobieństwo do Niego wskutek naszych grzechów, nawet jeśli się od Niego oddaliliśmy jak syn marnotrawny.


Biblia Pieśń nad pieśniami
Stary Testament Tanach
Canticum canticorum Salomonis Szir ha-szirim

Komentarze